Kontakt:

Stowarzyszenie Pomost
ul. Kłuszyńska 20/26
60-136 Poznań
tel. 061 861 92 75

 

Tomasz Czabański

prezes

tel. 601 469 494

 

Maksymilian Frąckowiak

archeolog

tel. 667 609 494

 

Adam Białas

kierownik robót

tel. 603 609 494

 

Paweł Łagódka

przedstawiciel regionalny na Wielkopolskę Południową

tel. 695 938 931

 

Przemysław Pasternak

przedstawiciel regionalny na Wielkopolskę Wschodnią

tel. 663 717 571, 603 098 424

 

 

 

Aktualności

Nadolice pod Wrocławiem

16 listopada 2017 na cmentarzu wojennym w Nadolicach pod Wrocławiem odbyły się uroczystości pogrzebowe związane z pochówkiem 351 żołnierzy niemieckich odnalezionych w tym roku na terenie województw dolnośląskiego i opolskiego. Uroczystościom przewodniczył O. Marian Bernard Arndt.

» więcej
 


Nielestno, pow. lwówecki

W dniach 24-30 października 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Nielestnie, pow. lwówecki. W 1945 r. w miejscowym pałacu utworzono punkt opatrunkowy, do którego przewożono rannych na froncie żołnierzy niemieckich. Zmarłych grzebano na skraju wsi na terenie placu sportowego. W miejscu tym powstały trzy groby masowe, a w każdym z nich pochowano po 12 osób. Według zachowanych źródeł pierwszy żołnierz w Nielestnie zmarł 2 marca, natomiast ostatni 6 maja 1945 r. W okresie powojennym żołnierskie mogiły były pod opieką mieszkańców wsi, a do lat 60-tych stały na nich brzozowe krzyże. Analiza odkrytych szczątków wykazała liczne ślady operacji medycznych. Kończyny dolne dwóch żołnierzy zostały amputowane. W grobach odnaleźliśmy jedynie sześć silnie skorodowanych znaków tożsamości.

» więcej
 


Niwnice, pow. lwówecki

23 października 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Niwnic, pow. lwówecki. Z leśnego grobu podjęliśmy szczątki żołnierza niemieckiego poległego w 1945 r. W pracach uczestniczyli członkowie Lwóweckiego Towarzystwa Regionalnego. http://www.hitlwowekslaski.pl/2017/10/25/szczatki-niemieckiego-zolnierza/

» więcej
 


Grzegorzów, pow. strzeliński

18 października 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w miejscowości Grzegorzów, pow. strzeliński. W przydomowym ogrodzie jednego z wiejskich gospodarstw odnaleźliśmy grób żołnierza niemieckiego poległego w 1945 r. Na jego ślady natknięto się po raz pierwszy na pocz. lat 50-tych podczas wznoszenia kapliczki. Budowa została jednak wstrzymana przez miejscową milicję, a odnalezione szczątki pozostawiono w ziemi. W grobie nie odnaleźliśmy znaku tożsamości.

» więcej
 


Rząsiny, pow. lwówecki

12 października 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Rząsinach, pow. lwówecki. Na terenie przypałacowego parku zlokalizowaliśmy cztery groby żołnierzy niemieckich poległych w 1945 r. Dwóch z nich pochowano w trumnach. Według relacji mieszkańców miejscowości we wskazanym przez nich miejscu, krótko po zakończeniu II wojny światowej, widoczne były niewielkie kopce ziemne. Na jednym z nich leżał żołnierski hełm. Przy szczątkach jednego z żołnierzy odnaleźliśmy silnie skorodowany i nieczytelny znak tożsamości. Za pomoc w pracach dziękujemy pani Małgorzacie Tausz.

» więcej
 


Kargowa, pow. zielonogórski

5 października 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Kargowej, pow. zielonogórski. Na dawnym cmentarzu ewangelickim zlokalizowaliśmy grób masowy, w którym spoczywały szczątki 12 niemieckich mieszkańców miasta. Wśród nich było dziewięć kobiet, jeden mężczyzna oraz dwoje dzieci. Według relacji najstarszych kargowian osoby te zostały zamordowane przez żołnierzy radzieckich w styczniu i lutym 1945 r. bądź popełniły samobójstwo. Przy szczątkach jednej z kobiet odnaleźliśmy dziewięć złotych niemieckich monet, które prawdopodobnie zostały zaszyte w jej odzieży.
Osoby, które posiadają informacje na temat tożsamości ofiar, prosimy o kontakt z naszą Pracownią. Za pomoc w lokalizacji grobu dziękujemy panom: Krystianowi Grelakowi oraz śp. Marcelemu Brychcy.

» więcej
 


Biała, gm. Wieleń, pow. czarnkowsko-trzcianecki, woj. wielkopolskie

W listopadzie roku 2009 prowadziliśmy prace sondażowe we wsi Biała (gm. Wieleń, pow. czarnkowsko-trzcianecki, woj. wielkopolskie) mające na celu odnalezienie grobu wojennego uzbrojonego Niemca, który jako cywilny uciekinier pojawił się we wsi w lutym roku 1945. Przez część mieszkańców opisywany był jako "baron" lub "hrabia". Nieoznaczony grób miał znajdować się w narożniku cmentarza wiejskiego, w okolicy tymczasowego śmietnika cmentarnego lub też pod nim. Pomimo przeprowadzenia serii odwiertów sondażowych, nie udało się nam podówczas zlokalizować miejsca pochówku. Po upływie pewnego czasu miejsce to stało się znów dostępne i po ośmiu latach 28.09.2017 r. powróciliśmy do Białej w poszukiwaniu rzeczonego grobu, tym razem kończąc poszukiwania ze skutkiem pozytywnym. Na przestrzeni lat grób został naruszony, częściowo przekopany i zniszczony - część szkieletu została przemieszczona. Podczas podnoszenia szczątków ujawniliśmy m.in. lusterko sygnowane przez poznańską firmę Rudolf Gerhard, mieszczącej się przy niegdysiejszej Breslauer Str. 36 (dzisiaj ul. Wrocławska). Za przekazanie informacji o grobie wojennym dziękujemy pani sołtys wsi Biała, pani Krystynie Taraśkiewicz.

» więcej
 


Poznań, ul. Wyspiańskiego

27 września 2017 r. prowadziliśmy prace rozpoznawcze przy ul. Wyspiańskiego w Poznaniu. Dzień wcześniej, w wykopie liniowym pod instalacje gazową, natrafiono tam na ludzkie szczątki. Wraz z przedstawicielami poznańskiej policji, prokuratury i medycyny sądowej udało się potwierdzić, iż w miejscu tym znajduje się grób masowy żołnierzy niemieckich z 1945 r. Prace będą kontynuowane po uzyskaniu wszelkich niezbędnych zezwoleń.

» więcej
 


Opole, ul. Niemodlińska

W dniach 25-26 września 2017 r. kontynuowaliśmy rozpoczęte w sierpniu prace ekshumacyjne w Opolu. Na cmentarzu przy ul. Niemodlińskiej zlokalizowaliśmy kolejne trzy groby masowe, w których pochowano 19 niemieckich żołnierzy, głównie członków Volkssturmu, którzy zginęli w trakcie walk o miasto w 1945 r. Przy ich szczątkach odnaleźliśmy cztery żołnierskie znaki tożsamości.

» więcej
 


Radoszyn, pow. świebodziński

20 września 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Radoszyna, pow. świebodziński. Z grobu masowego, ulokowanego pod powierzchnią leśnej drogi, ekshumowaliśmy szczątki pięciu żołnierzy niemieckich, przy których odnaleźliśmy dwa znaki tożsamości. Ślady otworów postrzałowych na czaszkach sugerują, iż żołnierze zostali rozstrzelani przez czerwonoarmistów. Według relacji Czesława Czarnuszewicza z Radoszyna, krótko po zakończeniu II wojny światowej, we wskazanym przez niego miejscu widoczne były dwa ziemne groby, na których osadzone były brzozowe krzyże oraz niemieckie hełmy. Za pomoc przy pracach chcielibyśmy podziękować Czesławowi Czarnuszewiczowi, Jarosławowi Łębędzkiemu oraz pracownikom Nadleśnictwa Świebodzin.

» więcej
 


Gorzów Wielkopolski

W dniach od 21 sierpnia do 11 września 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Zespołu Szpitalnego przy ul. Walczaka. W ich trakcie zlokalizowaliśmy 16 masowych grobów, ulokowanych w dwóch rzędach, w których pochowano łącznie 480 niemieckich żołnierzy. Przy ich szczątkach odnaleźliśmy nieliczne, przeważnie przełamane, znaki tożsamości. W latach 1945-1947 w Gorzowie Wlkp. funkcjonował szereg obozów dla jeńców niemieckich nadzorowanych m. in przez NKWD. W ośrodkach panowała wielka śmiertelność wśród osadzonych. Powodem zgonów była m. in. epidemia tyfusu. Chorych przewożono do szpitala przy ul. Walczaka, gdzie najczęściej umierali. Ich ciała chowano na zapleczu szpitala w wielowarstwowych grobach masowych.

» więcej
 


Korytowo, pow. świecki

19 września 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w miejscowości Korytowo, pow. świecki. Przy jednym z wiejskich gospodarstw odnaleźliśmy grób masowy, w którym pochowano 20 niemieckich żołnierzy. Przy ich szczątkach odnaleźliśmy jedynie dwa znaki tożsamości. Według relacji świadków na początku lutego 1945 r. grupa niemieckich żołnierzy, przebijająca się z okrążonego Torunia, schroniła się w drewnianej stodole w Korytowie. Czerwonoarmiści wykryli jednak ich kryjówkę i podpalili obiekt. Większość przebywających w stodole osób oraz koni spłonęła żywcem. Jeden z żołnierzy usiłował uciec przez pole, jednak został zastrzelony w pobliżu lasu. Wszystkie zwłoki pochowano w długim grobie masowym, który wykopano pomiędzy zgliszczami spalonej stodoły. Odnalezione szczątki nosiły liczne ślady ognia, a niektóre kości były całkowicie zwęglone. W grobie zalegał także fragment szkieletu końskiego.

» więcej
 


Gorzyca, pow. międzyrzecki

18 września 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne pomiędzy miejscowościami Gorzyca i Pieski, pow. międzyrzecki. W lesie w pobliżu Strugi Jeziornej odnaleźliśmy grób w którym wspólnie pochowano dwóch czerwonoarmistów i żołnierza niemieckiego. Przy szczątkach jednego z żołnierzy radzieckich zarejestrowaliśmy przytwierdzoną do munduru odznakę gwardyjską. Szczątki żołnierza niemieckiego zostaną ponownie pochowane na Niemieckim Cmentarzu Wojennym w Starym Czarnowie, pow. gryfiński. Natomiast o nowym miejscu spoczynku czerwonoarmistów zdecyduje Instytut Pamięci Narodowej. Prawdopodobnie będzie to Cmentarz Żołnierzy Radzieckich w Międzyrzeczu.

» więcej
 


Wilkowisko, pow. żagański

29 sierpnia 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Wilkowiska, pow. żagański. Na dnie stanowiska strzeleckiego zlokalizowaliśmy pojedynczy pochówek żołnierza niemieckiego. Przy jego szczątkach nie odnaleźliśmy znaku tożsamości.

» więcej
 


Bieniów, pow. żarski

28 sierpnia 2017 r. prowadziliśmy poszukiwania masowego grobu żołnierzy niemieckich w Bieniowie, pow. żarski. W ich trakcie odnaleźliśmy jednak pojedynczy pochówek żołnierza radzieckiego. Jego szczątki pochowano na dnie stanowiska strzeleckiego. O dalszym ich losie zdecyduje Instytut Pamięci Narodowej. W trakcie prac odnaleźliśmy także kilka dawnych przedmiotów użytkowych, które przekazaliśmy do Izby Dziedzictwa Kulturowego w Bieniowie.

» więcej
 


Sierzchów, pow. kaliski

W dniu 14 sierpnia 2017 roku prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Sierzchowie w powiecie kaliskim. W mogile odnaleźliśmy szczątki trzech żołnierzy niemieckich zabitych prze Rosjan. Pochowani zostali w mogile na polu. Szczątki jednego z nich niekompletne. Zachowały się tylko kości nóg. Szczątki naruszone przez wykop pod drenarkę pola. Przy szczątkach odnaleziono dwa czytelne nieśmiertelniki.

» więcej
 


Gościęcice, pow. strzeliński

11 sierpnia 2017 r. przeprowadziliśmy ekshumację szczątków dwóch żołnierzy niemieckich w miejscowości Gościęcice, pow. strzeliński. Ich grób zlokalizowaliśmy bezpośrednio przed fundamentem nieistniejącego pomnika, upamiętniającego mieszkańców poległych w wojnach z lat 1870-1871 oraz 1914-1918. Według relacji świadków w 1947 r. w miejscu tym odbyła się ekshumacja szczątków czerwonoarmistów, które przeniesiono na Cmentarz Żołnierzy Armii Radzieckiej we Wiązowie. W jej trakcie natknięto się także na kości Niemców, które częściowo wydobyto, a następnie wrzucono z powrotem do wykopu. W efekcie tych działań część odkrytych przez nas szczątków zalegała w jamie grobowej na złożu wtórnym. Obu żołnierzy pochowano w jednej drewnianej trumnie lub skrzyni. Przy ich szczątkach nie odnaleźliśmy znaków tożsamości.

» więcej
 


Opole, ul. Niemodlińska

8 sierpnia 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Opolu. Na cmentarzu przy ul. Niemodlińskiej zlokalizowaliśmy dwa groby masowe, w których pochowano 12 niemieckich żołnierzy, głównie członków Volkssturmu, którzy zginęli w trakcie walk o miasto w 1945 r. Przy szczątkach odnaleźliśmy jeden przełamany żołnierski znak tożsamości oraz numerowany znak pracowniczy Huty Małapanew (Gusstahlwerk Malapane), znajdującej się na terenie dzisiejszego Ozimka.

» więcej
 


Wodnikowo Górne, pow. milicki

05.08.2017 zakończyliśmy prace ekshumacyjne na grobie żołnierskim w Wodnikowie Górnym w powiecie milickim. Żołnierze to niemieccy jeńcy prowadzeni w kolumnie przez Rosjan. Po dojściu w rejon wioski zostali rozstrzelani na polu w pobliżu znajdujących się tam zarośli. Po około dwóch miesiącach zostali pochowani przez miejscową ludność. Wg. świadków w mogile miało spoczywać 33 żołnierzy. Nasze prace ujawniły w mogile szczątki 66 żołnierzy. Szczególne podziękowania kierujemy do pana Edwarda Leszczyczyn z Wodnikowa Górnego, który przez wiele lat zabiegał o ekshumację mogiły i bezbłędnie wskazał nam jej lokalizację oraz Panu Marcinowi Gendera za zainteresowanie nas tematem mogiły, dotarciem do świadków i skontaktowaniem nas z nimi. 

» więcej
 


Kargowa, pow. zielonogórski

4 sierpnia 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Kargowej, pow. zielonogórski. Na rozstaju leśnych dróg zlokalizowaliśmy grób masowy pięciu żołnierzy niemieckich, którzy polegli w walkach o miasto w styczniu 1945 r. Przy ich szczątkach odnaleźliśmy dwa znaki tożsamości. Zalegające w grobie niebezpieczne przedmioty w postaci amunicji strzeleckiej oraz granatów zostały zabezpieczone przez funkcjonariuszy policji z Nowej Soli.

» więcej
 


Przybymierz, pow. zielonogórski

29 lipca 2017 r. przeprowadziliśmy ekshumację szczątków trzech żołnierzy niemieckich w miejscowości Przybymierz, pow. zielonogórski. Zostały one odnalezione na terenie ogrodu jednego z wiejskich gospodarstw. W pierwszym zlokalizowanym grobie pochowano dwóch żołnierzy z jednostek policyjnych, o czym świadczyły odkryte przedmioty, w tym emblemat (orzeł) z policyjnej czapki oraz znak tożsamości wydany w Szkole Policyjnej w Dreźnie (Pol. Schule Dresden). W bezpośrednim pobliżu odnaleźliśmy kolejny pojedynczy pochówek. Za pomoc przy pracach chcielibyśmy podziękować Dawidowi Balakowi z Przybymierza.

» więcej
 


Lutogniew, pow. krotoszyński

17 lipca 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu Lutogniewa, pow. krotoszyński. Na obszarze dawnej leśnej żwirowni zlokalizowaliśmy grób masowy, w którym w 1945 r. pochowano czterech żołnierzy niemieckich. Przy szczątkach trzech z nich odnaleźliśmy połówki znaków tożsamości.

» więcej
 


14 lipca 2017 roku w szpitalu w Bonn zmarł Leonard von Kalckreuth.

Od 2000 roku przewodniczący Heimatkreis Meseritz und Birnbaum e.V. Pochodził z Muchocina koło Międzychodu. Członek wielu organizacji m.in. Landsmanscht Weichsel-Warhte oraz Gemeinschaft Evangelischer Posener e.VWielki orędownik pojednania niemiecko-polskiego. W ostatnich dwóch latach był mocno zatroskany o Polskę, o stan demokracji w naszym kraju. Z wielkim niepokojem patrzył na to co się w Polsce i z Polską dzieje.

» więcej
 


Łękanów, pow. górowski, woj. dolnośląskie

W dniu 01.07.2017 przeprowadziliśmy ekshumację grobu żołnierza niemieckiego w lesie nieopodal miejscowości Łękanów, gmina Niechlów, powiat górowski w województwie dolnośląskim. Żołnierz został pochowany przy krzyżówce dróg leśnych. Długi czas po wojnie mogiła oznaczona dwoma hełmami. W miejscu tym rozegrała się potyczka oddziałów niemieckich i rosyjskich. Mogiła została uszkodzona podczas prac leśnych, dlatego też układ anatomiczny kości został naruszony. Przy szczątkach odnaleziono czytelną połówkę nieśmiertelnika oraz gwizdek podoficerski. Szczególne podziękowania dl pana Pawła Wróblewskiego z Sicin za pomoc w lokalizacji mogiły.

» więcej
 


Zbrachlin, pow. świecki, woj. kujawsko - pomorskie

20/22 czerwca 2017 prowadziliśmy dalsze prace na cmentarzu ewangelickim w Zbrachlinie powiat świecki. Udało nam się zlokalizować masową mogiłę z żołnierzami niemieckimi poległymi w 1945 w Zbrachlinie i okolicy. Wg. informacji z bydgoskiego archiwum miało w niej spoczywać 58 żołnierzy. Ostatecznie w mogile odkryliśmy szczątki 66 żołnierzy, przy których było 20 szt. przełamanych nieśmiertelników. Za pomoc w zlokalizowaniu mogiły tak jak poprzednio dziękujemy pani Lidii Dobrowolskiej z Towarzystwa Ochrony Krajobrazu Kulturowego oraz pracownikom Gimnazjum nr 3 imieniem Ziemi Nadwiślańskiej w Zbrachlinie.

» więcej
 


Zbrachlin, pow. świecki

21 czerwca 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Zbrachlinie, pow. świecki. Na dawnym cmentarzu ewangelickim, przekształconym w 2016 r. w Park Pamięci, zlokalizowaliśmy grób masowy trzech żołnierzy niemieckich poległych 3 września 1939 r. Przy szczątkach dwóch z nich odnaleźliśmy znaki tożsamości. Za pomoc przy pracach chcielibyśmy podziękować Lidii Dobrowolskiej oraz pracownikom Gimnazjum nr 3 im. Ziemi Nadwiślańskiej w Zbrachlinie

» więcej
 


Koźmin Wlkp., pow. krotoszyński

17.06.2017 przeprowadziliśmy ekshumację 14 żołnierzy niemieckich w mogile zbiorowej przed cmentarzem ewangelickim w Koźminie Wielkopolskim w powiecie krotoszyńskim. Pierwotnie pochowani na cmentarzu ewangelickim. Obecnie, po przesunięciu muru, pas zieleni przed cmentarzem. Żołnierze polegli lub rozstrzelani w kilku miejscach Koźmina i najbliższej okolicy. Podczas kopania fundamentu pod nowy mur cmentarny, natrafiono na kości żołnierzy. W związku z tym kości nóg niekompletne. W grobie odnaleziono 3 przełamane połówki nieśmiertelników.

» więcej
 


Policko, pow. międzyrzecki

16 czerwca 2017 r. przeprowadziliśmy ekshumację szczątków żołnierza niemieckiego w pobliżu Policka, pow. międzyrzecki. Jego grób został odkryty w lesie przy drodze do Pszczewa. 29 stycznia 1945 r. w miejscu tym doszło do ataku wojsk radzieckich na wycofującą się z Pszczewa kolumnę jednostek Wehrmachtu i Volkssturmu oraz ludności cywilnej. Według źródeł archiwalnych w bitwie tej mogło zginąć ponad 100 osób. Ciała ofiar chowano w masowych grobach, m. in. w rowach i pozostałych lejach po pociskach. Jest to piąta żołnierska mogiła odkryta na tym odcinku.

» więcej
 


Dąbrowiec, pow. żarski

8 czerwca 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w Dąbrowcu, pow. żarski. Na dawnym cmentarzu ewangelickim odnaleźliśmy grób żołnierza niemieckiego. Przy jego szczątkach nie odnaleźliśmy znaku tożsamości.

» więcej
 


Zabłocie, pow. żarski

7 czerwca 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu miejscowości Zabłocie, pow. żarski. W pobliżu leśnej drogi prowadzącej do Krzywańca odkryliśmy dwa pochówki żołnierzy niemieckich. Przy ich szczątkach nie odnaleźliśmy znaków tożsamości.

» więcej
 


Staropole, powiat świebodziński, woj. lubuskie

25 maja 2017 roku ponownie zawitaliśmy do Staropola w powiecie świebodzińskim. Tym razem prowadziliśmy prace ekshumacyjne wspólnie z Prokuraturą Rejonową oraz Komendą Powiatową Policji w Świebodzinie. Na szczątki ludzkie natrafiono w gospodarstwie rolnym podczas likwidacji starych poniemieckich silosów. Na dnie jednego z nich znaleźliśmy szczątki pięciu żołnierzy. Przy jednym z nich znajdował się bardzo dobrze zachowany nieśmiertelnik.

» więcej
 


Staropole, pow. świebodziński

17 maja 2017 r. przeprowadziliśmy prace ekshumacyjne w Staropolu, pow. świebodziński. Na szczątki ludzkie w 2016 r. natknęli się mieszkańcy Staropola i okolicznych miejscowości w trakcie porządkowania stojącego w centrum wsi schronu, będącego częścią fortyfikacji Międzyrzeckiego Rejonu Umocnionego (Pz.W. 780). Należały one do załogi bunkra, która w styczniu 1945 r. poddała się czerwonoarmistom, po czym została przez nich rozstrzelana. W wyniku wysadzenia obiektu w okresie powojennym szczątki żołnierzy zostały rozproszone w jego ruinach. Za pomoc przy ekshumacji chcielibyśmy podziękować Mikołajowi Wiktorowskiemu ze Staropola.

» więcej
 


Pińsko, pow. nakielski

11 maja 2017 r. przeprowadziliśmy ekshumację szczątków sześciu ofiar II wojny światowej w miejscowości Pińsko, pow. nakielski, które pochowano w masowym grobie na cmentarzu ewangelickim. Wśród nich było pięciu żołnierzy niemieckich poległych w styczniu 1945 r., jak również Polak, zapamiętany przez świadków jako „Julek”. Zgodnie z ich relacjami mężczyzna ten został zastrzelony przez żołnierzy radzieckich przed miejscowym pałacem. Powodem egzekucji była próba ratowania niemieckich kobiet przed gwałtem. Jego szczątki zidentyfikowaliśmy na podstawie niewielkiej srebrnej wpinki w formie przedwojennej odznaki pilota wojskowego (wz. 1919). Ponadto przy szczątkach jednego z żołnierzy niemieckich odnaleźliśmy połówkę znaku tożsamości. O nowym miejscu pochówku szczątków Polaka zdecyduje Instytut Pamięci Narodowej.

» więcej
 


Gołunin, pow. poznański

5 maja 2017 r. przeprowadziliśmy prace ekshumacyjne w miejscowości Gołunin, pow. poznański. Na dawnym cmentarzu ewangelickim odnaleźliśmy masowy grób 12 żołnierzy niemieckich. Na przełomie stycznia i lutego 1945 r. mężczyźni schronili się na terenie jednego z wiejskich gospodarstw. Po wytropieniu ich kryjówki przez czerwonoarmistów zostali przez nich rozstrzelani. Fakt ten potwierdziły także otwory postrzałowe na czaszkach ofiar. Ciała zostały przewiezione wozem konnym na miejscowy cmentarz przez polskich mieszkańców Gołunina, którzy nad żołnierska mogiłą posadzili brzozę. Przy szczątkach odnaleźliśmy 4 połówki znaków tożsamości. Za pomoc przy ekshumacji chcielibyśmy podziękować Arturowi Wardęckiemu, członkom Wielkopolskiej Grupy Eksploracyjno-Historycznej Gniazdo oraz mieszkańcom wsi Gołunin i Gołuń.

» więcej
 


Lubiechnia Mała, pow. słubicki

26 kwietnia 2017 r. prowadziliśmy prace ekshumacyjne w pobliżu miejscowości Lubiechnia Mała, pow. słubicki, gdzie odnaleźliśmy grób masowy ofiar katastrofy kolejowej z 31 stycznia 1945 r. Tego dnia z Ośna Lubuskiego (wówczas Drossen) odjechał ostatni pociąg z niemieckimi uciekinierami. Na południe od miasta został jednak ostrzelany przez nadjeżdżające od strony Połęcka radzieckie czołgi. Ofiary chowano bezpośrednio w pobliżu miejsca zdarzenia, ok. 3 km na północ od dworca kolejowego w Lubiechni Małej. W zlokalizowanym grobie pochowano 16 osób, w większości kobiet i dzieci. Ich kości nosiły liczne ślady złamań oraz innych urazów. Na jednej z czaszek, należącej do mężczyzny, zadokumentowaliśmy dwa otwory postrzałowe, co może świadczyć o dobijaniu rannych przez czerwonoarmistów.

» więcej
 


21.04.2017 po długiej i ciężkiej chorobie zmarł Joachim Schmidt - długoletni członek zarządu Heimatkreis Meseritz.

Urodzony w Trzcielu po wojnie wraz z rodziną osiadł w Troisdorfie pod Kolonią. Wraz z żoną przez wiele lat redagował pismo „Heimatgruss”. Orędownik pojednania niemiecko-polskiego. Przyjaciel Polski i Polaków.

Będzie nam Ciebie Joachimie brakować.

» więcej
 


Studzionka, pow. sulęciński

13 kwietnia 2017 r. przeprowadziliśmy prace ekshumacyjne w Studzionce, pow. sulęciński. W miejscu wskazywanym przez mieszkańców miejscowości pochowano niemieckiego gospodarza zastrzelonego przez żołnierzy radzieckich. Ok. 15 lat temu grób został jednak całkowicie zniszczony przez wykop budowlany pod wodociąg. Wszystkie odnalezione szczątki znajdowały się na złożu wtórnym.

» więcej
 


Murunowo, pow. czarnkowsko-trzcianecki

10 kwietnia 2017 r. przeprowadziliśmy ekshumację szczątków 14 niemieckich żołnierzy i cywili w Marunowie, pow. czarnkowsko-trzcianecki. Ich grób znajdował się na dawnym cmentarzu ewangelickim. Według relacji mieszkańców wsi w mogile pochowano ofiary egzekucji, których dokonali żołnierze radzieckich po zdobyciu Marunowa w styczniu 1945 r. Wśród rozstrzelanych było pięciu cywili, w tym miejscowy gospodarz o nazwisku Gacek. W lutym 1945 r. wszystkie ciała pozbierano na wóz konny, po czym pochowano w masowym grobie w północno-zachodniej części nekropolii. Przy szczątkach żołnierzy odnaleźliśmy trzy nieprzełamane znaki tożsamości.

» więcej
 


6.04.2017 w Glinnej, gmina Stare Czarnowo w woj. zachodniopomorskim, w uroczystym pogrzebie pochowane zostały szczątki 1768 żołnierzy niemieckich. Zostali oni odnalezieni w bezimiennych mogiłach w 2016 i 2017 roku na terenie zachodniej Polski.

» więcej
 


Bydgoszcz - ul. Solna

W dniach 22-24 marca 2017 r. kontynuowaliśmy rozpoczęte w 2016 r. prace ekshumacyjne przy ul. Solnej w Bydgoszczy. Z masowego grobu podjęliśmy szczątki 71 osób narodowości niemieckiej, którzy w 1945 r. zmarli w obozie pracy Zimne Wody, będącego filią centralnego obozu pracy w Potulicach. Zgodnie z zachowanymi relacjami, przyczyną masowej śmierci więźniów były złe warunki panujące w obozie oraz liczne epidemie, w tym tyfusu i czerwonki.

Od momentu rozpoczęcia prac w Bydgoszczy podjęliśmy szczątki łącznie 273 osób, głównie kobiet, dzieci i osób starszych. Na niemal całej długości masowego grobu rejestrowaliśmy ślady wkopów rabunkowych wykonywanych w okresie powojennym. Przy części szczątków odnaleźliśmy cynkowe bądź stalowe obozowe znaki tożsamości oraz nieliczne rzeczy osobiste ofiar, w tym obrączki, pierścionki, zegarki i monety. Równolegle przeprowadziliśmy kwerendę w Archiwum Państwowym w Bydgoszczy, podczas której odnaleźliśmy imienną listę ofiar obozu z początkowej fazy jego funkcjonowania. Dzięki zachowanej w dokumentach numeracji więźniów oraz porównaniu jej z danymi ze znaków tożsamości udało się już zidentyfikować szczątki pojedynczych osób.

» więcej
 


27 stycznia 2017 zmarła w Düsseldorfie Gretel Lehmann.

Urodzona w 1927 roku w Tirschtiegel/Trzciel, była córką ostatniego niemieckiego burmistrza tego miasta. Przez całe swoje życie aktywnie udzielała się w związku ojczyźnianym Heimatkreis Meseritz, którego przez długie lata była przewodniczącą.

Do końca związana ze swoim rodzinnym Trzcielem, którego była ambasadorem na całym świecie.

Kochała Polskę i Polaków.

» więcej
 


 

 

ARCHIWUM:

2016

2015

2014

2013

2012 - 2009


 

Copyright: Stowarzyszenie Pomost, kopiowanie materiałów ze strony bez zgody autora zabronione

www.pomost.net.pl

projekt: fryga.com